به عنوان بدترين دشمن مسلمانان و نصارى نزديك‌ترين دوستان معرفى شدند . « 1 » برداشت‌ها : 1 - ذكر يهود قبل از مشركين ، شايد اشاره به شدّت دشمنى و افزونى كينه‌توزى يهود بر مشركين اشاره داشته باشد ؛ چنانچه در عمل هم اثبات شد و توطئه‌هاى مختلف و آسيب‌هايى كه يهوديان متوجّه پيامبر و مسلمانان كردند به مراتب بيشتر از آزار و اذيت مشركان بود . 2 - با اين كه مسيحيت به لحاظ اعتقادى گرفتار انحراف‌هاى بزرگى مانند تثليث شده بودند اما چون عناد و لجاجت نداشتند و رهبران آنها در دام دنياطلبى گرفتار نيامده بودند ، خطر آنها كمتر و نگرانى مسلمانان نسبت به آنها كمتر بود . 3 - گرچه دشمنى از كلام و عمل يهود آشكار بود ، بغض و كينه و دشمنى قلبى آنها خيلى بيشتر بود و به فرموده قرآن از شدت خشم سر انگشتان خود را به دندان مىگزيدند و البته پاسخ خدا هم به آنها اين بود كه با همين خشمى كه داريد بميريد ! « 2 »

--> ( 1 ) . ر . ك : مجمع البيان ، ج 34 ، ص 233 و 234 . ( 2 ) . ر . ك : آيات 118 تا 120 سورهء آل عمران .